Eén van mijn favoriete bomen in mijn tuin is toch wel de vlier. Vooral wanneer zij in bloei staat en ik die heerlijke zoete geur ruik die ervan afkomt! Maar ook kan ik genieten van al die insecten die de boom met hun bezoekjes komen vereren, om ervoor te zorgen dat ik er volgend jaar opnieuw van kan genieten.
Wist je dat de Kelten deze boom als een heilige boom vereerden? De vlier stond voor hen symbool voor de oneindigheid van het leven. Wellicht slaat dit op de bloesem en later haar vruchten, die beiden heel heilzaam voor onze gezondheid zijn.
In deze blog vertel ik je graag meer over de gewone vlier, ofwel de Sambuca Nigra en leer ik je hoe je twee heerlijke siropen kunt maken!
De vlier als geneeskrachtige plant
Al eeuwenlang wordt de vlier beschouwd als een geneeskrachtige plant, zelfs al in de tijd voor onze huidige antibiotica. Hippocrates noemde de vlier al in het jaar 400 voor Christus, zijn "medicijnkastje".
Vlier werd, en wordt nog steeds gebruikt voor verkoudheidsklachten, bij griep en zou ook werkzaam zijn tegen herpesvirussen. Uit onderzoek blijkt dat de vlier het risico op een hartinfarct kan verminderen, omdat het een ontstekingsremmende werking heeft en ontspannend werkt op de kransslagaders.
Vlierbloesem of vlierbessen?
Zowel de bloesem als de besjes zijn geschikt voor gebruik. Van de bloesem kun je bijvoorbeeld een heerlijke siroop maken, maar de gedroogde bloemetjes smaken ook heerlijk in de thee!
Wanneer je wel wat ondersteuning kunt gebruiken bij een verkoudheid, is dit een heerlijke drank.
Na een aantal weken nadat de vlier in bloei staat, verdwijnen haar bloemen en komen haar bessen tevoorschijn. Deze bevatten onder andere veel vitamine C en ijzer. Heerlijk om een siroop mee te maken, maar ook erg smaakvol als jam of gelei. Let wel dat je de bessen nooit rauw eet of verwerkt; zij bevatten namelijk het stofje sambunigrine dat licht giftig is. Door de bessen te koken, wordt dit stofje echter onschadelijk gemaakt.
Let op de juiste vlier
Wanneer je bloesem of bessen gaat plukken, let dan goed op dat je dit van de gewone vlier doet. Deze is niet giftig, maar er bestaan ook vliersoorten die wel giftig zijn en lijken op de gewone vlier. Hoe onderscheid je ze?
De gewone vlier bloeit van april tot juni. Zij heeft witte, kleine bloemen die sterk geuren en als een soort schermen aan de takken hangen. De bladeren zijn langwerpig, gezaagd en geveerd. Na de bloei ontstaat er kleine besjes die rond van vorm zijn. Eerst zijn deze groen, maar wanneer ze rijp zijn hebben zij een diep zwart-rode kleur.
Naast de gewone vlier bestaan er nog de kruidvlier, de trosvlier en de bergvlier. Deze bevatten gevaarlijk hoge hoeveelheden blauwzuur wat het zuurstoftransport in het bloed verhindert.
Let dus goed op wanneer je in het wild gaat plukken en verzeker je ervan dat je van de goede soort plukt!
Plukken
Het best pluk je de schermen vroeg in de ochtend, wanneer deze nog lekker fris zijn. Laat nog wel voldoende hangen voor de insecten, zodat zij voedsel hebben.
Pluk de bloemen zo hoog mogelijk, zodat je zeker weet dat er bijvoorbeeld geen honden overheen hebben geplast. Neem zo weinig mogelijk steeltjes mee. Ten eerste smaken zij echt niet lekker en daarnaast bevatten zij kleine hoeveelheden blauwzuur.
Tip: ris de bloemen en besjes zoveel mogelijk van de takken af, dit gaat heel makkelijk. De hele kleine steeltjes in de schermen zelf kun je gerust laten zitten.
Vlierbloesemsiroop maken
Heerlijk zoet, zacht en verfrissend! Je kunt de siroop gebruiken als limonade. Gewoon een scheutje toevoegen aan je (bruis)water eventueel met een schijfje citroen. Of wat dacht je van een scheutje siroop over je ijs of verwerken in een cake?
Benodigdheden:
- 1 liter lauwwarm water
- 60 gram vlierbloesemschermen (zonder de takken)
- 500 gram suiker, ik gebruik altijd kokosbloesemsuiker en dit gaat heel goed
- sap of schijfjes van een halve citroen
Bereiding:
Doe de vlierbloesemschermen in een grote pan of emmer en voeg hieraan het citroensap of de schijfjes toe. Giet het lauwwarme water erop en laat dit een nacht staan. De volgende ochtend zeef je dit mengsel. Doe het vocht in een pan en voeg de suiker toe. Vervolgens kook je dit mengsel totdat alle suiker opgelost is. Giet de siroop vervolgens in een schone (gesteriliseerde) fles of pot en bewaar deze in de koelkast.
Vlierbessensiroop maken
Benodigdheden:
- 500 gram vlierbessen, zonder de takjes
- het sap van 1 citroen
- 500 gram suiker, ik gebruik altijd kokosbloesemsuiker en dit gaat heel goed
- 200 milliliter water
Bereiding:
Was de besjes eerst goed en doe ze daarna in een pan. Voeg de suiker, het citroensap en het water toe en breng dit mengsel aan de kook. Kook net zolang tot de besjes zacht zijn en je een dikke siroop krijgt. Indien de siroop niet dik genoeg is na 10 minuten, kun je de kooktijd verlengen. Vind je de siroop onverhoopt te dik geworden, voeg dan nog wat water toe.
Wanneer je tevreden bent, zeef je de siroop boven een kom. Daarna kun je de siroop in schone (gesteriliseerde) potten of flessen gieten en deze bewaren in de koelkast.
Reactie plaatsen
Reacties